• Anasayfa
• Güncel Haberler
  • Şirket Haberleri
  • Fuar,Kongre Haberleri
  • Video
• Ürünler
  • Test Kontrol Cihazları
  • Saha Cihazları
  • Otomasyon ve Yazılımlar
  • Kontrol Üniteleri
  • Koruma ve kumanda
  • Bağlantı Elemanları
  • Elektrik Çevrimi
  • Elektronik Malzemeler
  • Bilgi İşlem Ürünleri
• Uygulamalar
• Teknik Bilgiler
• Roportaj
• World Automation News

Seviye Ölçüm Teknolojileri

Kimya endüstrisi karmaşık proseslerin ardı ardına sıralandığı uygulamalar içerebilmektedir. Dolum, karıştırma, reaktör, dozajlama gibi uygulamalar esnasında sıcaklık, basınç, debi ve seviye gibi fiziksel ölçümlemelere ihtiyaç duyulabilmektedir.

Seviye ölçümü yapılacak uygulamanın (Biz bundan sonra “Tank“ genel adını kullanacağız) sıcaklık, basınç, değerleri ve ayrıca buhar, toz, köpük ve hatta karıştırıcı gibi fiziksel yapıların varlığı göz önüne alınmalıdır.

Kullanılacak seviye ölçüm cihazının yapı malzemesi tank içerisindeki proses, sıcaklık ve basınçta çalışmaya uygun olmasının yanı sıra tank içerisindeki malzeme ile birlikte kullanılmaya aşınma özelliği fiziksel durumuna uygun olmalıdır. Tank içerisindeki uygulamanın tozuması, köpük veya buhar oluşumu, ölçüm sensörüne yapışan malzemeler ölçüm hatasına sebep olabilir. Ayrıca montaj şekli hayati önem taşır. Tüm bu bilgiler seviye ölçüm cihazı seçilmeden önce bilinmeli ve seviye ölçüm cihazının belirlenmesinde göz önüne alınmalıdır.

Prosesteki sıcaklıktan eriyen, basınçta sızdıran sensörler ölçüm yapamamanın yanı sıra teknik emniyet açısından risk oluşturabilir, tıpkı aşındırıcı prosese dayanamayıp eriyen sensörler gibi.

Seviye kontrolü en basiti ile günlük hayatımızda her gün pisuvarlarda çektiğimiz sifon aslında bir seviye kontrolü uygulamasıdır. Mekanik yüzer bir sensör pisuvar içerisindeki suyun sifonu her çekişte belli bir seviyeye kadar dolmasını sağlar. Ancak endüstri uygulamaları çok daha geniş standartlara tabidir.

Endüstride elektrik sinyalleri ile çok geniş kontroller yapılabilir; açık-kapalı veya oransal bir sinyal tipi prosesin ihtiyacına göre doğru tercih edilmelidir. Elektro-mekanik sensörler çoğunlukla seviyenin belli bir noktada olduğunu açık-kapalı elektriksel anahtar sinyal çıkışı ile bildirirler. Bu tip seviye uygulamaları Seviye Anahtarı (Level Switch) uygulaması olarak adlandırılır. Seviye tespit teknolojisine göre pek çok seviye anahtarı tipinden bahsedilebilir. Başlıcaları; Palet tip (Paddle Type; Sitrans LPS 200) seviye anahtarları, tank içerisindeki katı, toz veya granül tipindeki malzemenin dönen paletin seviyesine ulaşması ile paletin dönüşünün zorlanması veya durması ile elektriksel anahtar sinyali üretirler, bu sinyal seviyenin pedal mertebesine ulaştığı bilgisi şeklinde işlenir. Tank içerisindeki malzeme tipine göre tek veya çok kanatlı tipleri mevcuttur.

Titreşim tipi (Vibration Type Sitrans LVS 200) seviye anahtarları, katıların yanı sıra bulk sıvılarda kullanılırlar; titreşen sensör plakaları seviyesine ulaşan malzeme titreşimde değişikliğe sebep olur ve bu seviye tespiti olarak işlenir.

Kapasitif tip seviye anahtarları ile sıvı, köpük ve katı teması ile ölçüm ucundaki kapasitif kayma ile seviyenin ölçüm ucu seviyesinde olduğu tespit edilir ve bunun işareti olarak (Pointek CLS Serisi) elektriksel açık/kapalı çıkış sinyali veya (Sitrans LC Serisi) sürekli analog sinyal üretilir.

Modern teknoloji uygulamalarında günümüz endüstrisinde yaygın olarak kullanılan iki temassız teknoloji ise ultrasonik ve radar teknolojileridir. Ultrasonik teknolojide, ses dalgalarının yansıması işlenir iken, radar teknolojisinde mikro dalga sinyalleri kullanılır. Ultrason dalgalarının yayılabilmesi için taşıyıcı ortama ihtiyaç var iken, mikro dalga sinyalleri için taşıyıcı ortam aranmaz. Seviye ölçümünde radar tipi ultrasonik teknolojiye göreceli olarak daha yüksek sıcaklık, basınç altında, buhar veya köpüklü uygulamalarda ve mekanik engellerin bulunduğu ortamlarda çalışabilir.

Bu noktada sayısal sinyal işleme teknolojisi sensör hassasiyetini arttırır iken, ölçüm hatasına sebep olabilecek bozucu sinyallerin süzülmesi sağlanabilir. Ultrasonik temassız yöntem ile birkaç noktada (Pointek ULS200 ile alt ve üst seviye gibi) açık/kapalı anahtar sinyali elde edilebildiği gibi; ultrasonik ve radar transmitterlerde (The Probe, Probe LU, Echomax Serisi, Sitrans LR Radar serisi) analog sürekli sinyallerin işlenmesi ile tank seviyesi yanı sıra tank içerisindeki malzeme miktarı seviye bilgisinin tank şekli ile işlenmesi elde edilebilir. Hydroranger veya multiranger serisi ile tankı besleyen motorlar kumanda edilebilir. Açık kanallarda akan akışkanların seviye bilgisinin, kanal profili ile işlenmesi sonucunda (Siemens OCM III) kanalda akan akışkanın debi bilgisi elde edilmektedir.

Gökhan Civelek, Endüstri Sektörü Ürün Yöneticisi - Siemens A.Ş.

Otomasyon dergisi şubat 2010 sayısından alıntıdır..

HABER ARA

ANKET

Tüm Anketler